Mor Oğulotu Tohumu – Monarda media
Mor Oğulotu — Halka Halka Dizilen Mor Çiçekler
Sap uçlarında halka halka dizilen iki dudaklı mor çiçekler; kokulu yapraklar, arı ve kelebek dolu bir köşe.
Neden Mor Oğulotu?
Çiçek biçimi bahçede az bulunur. Monarda'nın çiçekleri sap uçlarında halka halka dizilir; her çiçek iki dudaklı ve borumsudur. Papatya ve çanak biçimli çiçeklerle dolu bir bordürde gözü hemen çeken bir dokudur.
Yaprakları kokulu. Bu cinsin yaprakları aromatiktir. Yanından geçerken elinizle dokunduğunuzda koku çıkar — oturma alanının yanına ekmek için iyi bir sebep.
Arı ve kelebek mıknatısı. Bu tür arı, kelebek ve kuş çeken bitkiler arasında kaydedilmiştir. Borumsu çiçekleri uzun hortumlu tozlayıcılar için özellikle uygundur.
Yarı gölgeyi kaldırır. Tam güneşin yanında yarı gölgede de yetişir. Günün bir bölümünde gölgelenen bordürler için az bulunur bir çok yıllıktır.
Hızlı Künye
| Botanik Ad | Monarda media |
| Orijinal Adı | Purple Bergamot, Purple Bee Balm |
| Tohum Tipi | Açık tozlaşan tür |
| Yaşam Döngüsü | Çok yıllık |
| İklim Kuşağı | 4–9. kuşak — Türkiye'nin neredeyse tamamında kışı toprakta geçirir. |
| Bitki Boyu | 60–90 cm boy |
| Çiçek | Sap uçlarında halka halka dizilen, iki dudaklı, borumsu çiçekler — orta mor |
| Çiçeklenme Zamanı | Yaz–erken sonbahar |
| Işık | Tam güneş veya yarı gölge |
| Ekim Zamanı | İlkbahar |
| Yetiştirme Yeri | Bahçe, bordür, kır bahçesi, arı bahçesi |
| Bahçe Dostları | Arı, kelebek ve kuş çeker |
| Kullanım | Bordür ortası, arı bahçesi, kır bahçesi |
| Paket İçeriği | ... tohum |
Bahçede Kullanım
Bordürün orta sırası. 60–90 cm'lik boyuyla bordürün ortasına oturur. Öbek oluşturarak genişler; üçer beşer gruplar halinde ekildiğinde çok daha etkili durur.
Arı ve kelebek köşesi. Tozlayıcı bahçesi kuruyorsanız temel bitkilerden biri. Yanına ekinezya ve rudbekya koyduğunuzda köşe yaz boyu çalışır.
Yarı gölge sıra. Ağaç altı ve kuzey duvarı dibi gibi günün bir bölümünde gölgelenen yerlerde yetişir.
Kır bahçesi. Düzensiz, doğal görünümlü ekimlerin bitkisidir; çayır ve prerya tarzı düzenlemelere yakışır.
Yetiştiricinin Notu
İlkbaharda ekin. Tohumu ilkbaharda, nemli çimlendirme harcının yüzeyine yakın ekin ve ince bir tabakayla örtün. Harcı ılık ve nemli tutun; çok yıllık tohumları acele etmez, kabı erken atmayın.
İlk yıl kök, ikinci yıl gösteri. Çok yıllıkların çoğu gibi Monarda da ilk yıl kök ve yaprak kurar. Asıl çiçeklenmesini ertesi yıldan itibaren yapar.
Öbeği havadar tutun. Monarda öbek oluşturarak genişler. Sık ve havasız kalan öbeklerde yaprak sorunları başlar; birkaç yılda bir öbeği bölmek hem bitkiyi gençleştirir hem havalandırır.
Yanına ne ekerseniz ekin, tozlayıcı gelir. Sebze bahçesinin kenarına birkaç öbek koymak kabak, salatalık ve fasulyede meyve tutumunu artırır.
Ekim, Bakım ve Çiçeklenme
Ekim: İlkbaharda ekin. Tohumu nemli, suyu iyi çeken çimlendirme harcının yüzeyine yakın bırakın ve ince bir tabakayla örtün. Kap ılık ve nemli kalsın.
Çimlenme: Harcı nemli ve ılık tutun. Çok yıllık tohumları düzensiz çimlenebilir; birkaç hafta beklemeyi göze alın ve kabı erken atmayın.
Fide ve dikim: Fideler gerçek yapraklarını verince tek tek kaplara alın, güçlendikten sonra yerine dikin.
Aralık: Bitkiler arası 45–60 cm. Bitki öbek oluşturarak genişler; yer bırakın.
Sulama: Düzenli sulayın; toprak nemli kalsın ama su göllenmesin. Suyu dibe verin, yaprağı ıslatmayın.
Gübreleme: İlkbaharda öbeğin çevresine bir avuç kompost yeterlidir. Fazla azot bitkiyi yapraklandırır, sapı zayıflatır.
Çiçeklenme: Yaz ortasından erken sonbahara kadar açar. Çiçekler sap uçlarında halka halka dizilir; öbek üzerinde aynı anda çok sayıda başak durur.
Solmuş çiçekleri alın: Solan başakları almak çiçeklenmeyi uzatır. Sonbaharda birkaç başağı bırakırsanız kuşlar tohumla beslenir.
Bitki sağlığı: Monarda cinsinde en sık görülen sorun yaprak hastalıklarıdır ve neredeyse her zaman havasızlıktan çıkar. Öbeği sık tutmayın, suyu dibe verin, birkaç yılda bir bölün.
Adına Doğru Tohum
Kendi tohumunuzu almanın ön şartı, elinizdeki tohumun gerçekten o çeşit olmasıdır. Zengarden'da her çeşit ayrı hasat edilir, ayrı etiketlenir ve ayrı saklanır; çeşitlerin karışmaması bizim en temel işimizdir. Bu paketten çıkan bitkiler mor oğulotudur — halka halka dizilen mor çiçek ve kokulu yaprak özelliği türün kendisidir.
Tohum saklamanın püf noktası: Monarda türleri birbirleriyle melezlenebilir. Bahçenizde başka bir Monarda varsa kendi topladığınız tohumdan çıkan bitkiler farklı renkte açabilir.
Topladığınız tohumları yetiştirebilecek kişilerle paylaşın. Tozlayıcı çeken bitkiler paylaşıldıkça bir mahallenin tamamına yarar.
Sık Sorulan Sorular
Mor oğulotu tohumu ne zaman ekilir?
İlkbaharda. Çok yıllık bir bitkidir; ekildiği yıl kök ve yaprak kurar, asıl çiçeklenmesini ertesi yıldan itibaren yapar.
Çimlenmesi ne kadar sürer?
Çok yıllık tohumları düzensiz çimlenir. Harcı nemli ve ılık tutun, kabı erken atmayın — sabır bu tohumun bir parçasıdır.
Gölgede yetişir mi?
Yarı gölgeyi kaldırır. Tam güneşte daha çok çiçek verir, ama günün bir bölümünde gölgelenen yerlerde de yetişir.
Yaprakları neden lekelendi?
Monarda cinsinde yaprak sorunları genellikle havasızlıktan çıkar. Öbeği seyreltin, suyu dibe verin, sabah sulayın; birkaç yılda bir öbeği bölmek de yardımcı olur.
Kaç yıl yaşar?
Çok yıllıktır; öbek yıllar içinde genişler. Birkaç yılda bir bölerseniz hem gençleşir hem yeni bitkiler elde edersiniz.
Pakette kaç adet tohum var?
Bir pakette ort. 70 adet mor oğulotu tohumu gönderilir.
Gönderim, Saklama ve Güvence
Mor oğulotu tohumu Zengarden güvencesiyle, nem almayan ambalajda özenle paketlenir ve etiketlenir.
Saklama: Ekim zamanına kadar serin, kuru, karanlık ve ani sıcaklık değişimlerinden uzak bir yerde saklayın. Buzdolabının sebzelik rafı, kapağı sıkı bir kavanozun içinde, evdeki en iyi yerdir.
Dürüst beklenti: Çimlenme oranı ve süresi; toprak sıcaklığına, nem düzeyine, ekim derinliğine ve saklama koşullarına göre değişir. Tohumun kendisi kadar, ektiğiniz koşullar da sonucu belirler.
