Excelsior yüksükotu fidesi karışık renkler foxglove digitalis
Neden Excelsior Yüksükotu?
- Çiçeklerin sapın yalnız bir yüzünde değil çevresinde açması, kandili her yönden dolgun ve gösterişli gösterir.
- Beyazdan pembeye ve mora uzanan karışım, birkaç fide birlikte dikildiğinde doğal bir renk geçişi oluşturur.
- Yaklaşık 150–200 cm'ye ulaşabilen dik formu, bordür arkasına ve orman bahçesine güçlü bir yükseklik kazandırır.
Hızlı Künye
| Botanik adı | Digitalis purpurea Excelsior Group (karışım) |
| Bitki ailesi | Plantaginaceae |
| Köken | Tür Batı ve Güneybatı Avrupa'dan Kuzey Fas'a uzanan doğal yayılışa sahiptir |
| Bitki tipi | İki yıllık veya kısa ömürlü çok yıllık, yarı yaz kış yeşil çiçekli bitki |
| Yaklaşık gelişmiş boy/en | Yaklaşık 150–200 cm boy ve 50–100 cm yayılım |
| Büyüme biçimi | Tabanda yaprak rozeti oluşturan, uzun ve dik çiçek kandilli |
| Yaprak durumu | Geniş, hafif tüylü, gri-yeşil yapraklardan oluşan taban rozeti |
| Çiçek | Beyaz, krem, pembe ve mor tonlarda; içi benekli, iri çan biçimli çiçekler |
| Çiçeklenme dönemi | İlkbahar sonu–yaz ortası |
| Işık | Güneş veya yarı gölge; sıcak bölgelerde aydınlık yarı gölge |
| Toprak | Humusça zengin, nemini koruyan fakat iyi drene çoğu bahçe toprağı |
| Soğuğa dayanım | Çok dayanıklı; yaklaşık -20°C'nin altındaki kış koşullarına uyumlu. Türkiye iklim kuşağı haritası — kendi bölgenizi öğrenin |
| Kullanım | Bordür arkası, kır ve orman bahçesi, arı dostu dikim ve kesme çiçek |
Boy, en ve çiçeklenme zamanı yaklaşık değerlerdir; iklim, saksı büyüklüğü ve bakım koşullarına göre değişebilir.
Nereye Dikilir?
Excelsior yüksükotunu bordürün arkasında, çalıların önünde veya seyrek gölgeli ağaç altlarında kullanabilirsiniz. Uzun kandilleri rüzgâra açık yerde görünmez bir destekten yararlanabilir. Birkaç fideyi düz bir sıra yerine farklı derinliklerde küçük kümeler hâlinde dikmek, renkler açıldığında kendiliğinden oluşmuş bir kır bahçesi etkisi verir.
Fideniz Size Ulaştığında:
Size 1 adet 7 cm saksıda köklenmiş fide gönderilir. Yaprak sayısı, rozet genişliği ve çiçek sapı taşıması sevkiyat mevsimine göre değişebilir. Serin dönemde yere yakın bir yaprak rozeti hâlinde görünmesi doğaldır; uygun mevsim geldiğinde köklerinden güçlü çiçek kandilleri yükseltir.
Kutu Açıldığında
Fideyi kutudan çıkarırken yaprak rozetinden çekmeyin; ambalajı saksının çevresinden dikkatle ayırın. Toprağı nemliyse hemen yeniden su vermeyin. Birkaç gün aydınlık, serin ve sert rüzgârdan korunan bir yerde dinlendirin; ardından dış mekândaki kalıcı yerine aşamalı olarak alıştırın.
Nasıl Dikilir?
Kök topundan biraz geniş bir çukur açın. Fideyi yaprak rozetinin merkezi toprak altında kalmayacak biçimde, saksıdaki seviyesi korunarak yerleştirip can suyu verin. Birden fazla fide arasında yaklaşık 45–60 cm boşluk bırakın; ağır toprakta dikim yerini kompost ve drenaj sağlayan malzemeyle iyileştirin.
Sulama ve Bakım
İlk büyüme döneminde toprak nemini düzenli kontrol edin; yüzey hafifçe kuruduğunda suyu rozetin merkezine değil kök çevresine verin. İlkbaharda ince bir kompost tabakası veya ölçülü dengeli besin yeterlidir. Çok az ışık kandilleri gevşetebilir, aşırı azot ise çiçek yerine yaprak gelişimini artırabilir.
Ne Zaman Budanır?
Ana kandildeki çiçekler solduğunda sapı tabandaki sağlıklı yaprakların biraz üzerinden almanız yan kandillerin gelişmesini teşvik edebilir. Bahçede kendiliğinden yeni fideler görmek istiyorsanız birkaç sağlam sapı tohumları olgunlaşana kadar bırakabilirsiniz.
Zengarden Püf Noktası
Excelsior'un ayırt edici yanı çanlarının sapın çevresine bakmasıdır. Biz onu yalnız duvar önünde değil, iki yönden görülebilen bir bordür adasında kullanmayı seviyoruz; böylece bitkinin dört yana açılan çiçek mimarisi gerçekten görünür olur.
Zengarden Notu
Uzun kandillerin alt bölümünde çiçekler açarken üstteki tomurcuklar gelişmeye devam eder; bu kademeli açılış görüntüyü haftalar boyunca canlı tutar. Yüksükotunun bütün kısımları yalnız süs amaçlıdır ve tüketilmemelidir.
Sık Sorulan Sorular
Excelsior yüksükotu ne kadar boylanır?
Uygun koşullarda yaklaşık 150–200 cm boya ve 50–100 cm yayılıma ulaşabilir. Rüzgârlı yerde uzun kandilleri desteklemek faydalıdır.
Excelsior yüksükotu güneşte yetişir mi?
Güneşte ve yarı gölgede yetişebilir. Yazı sıcak geçen bölgelerde öğleden sonra gölgesi ve düzenli toprak nemi bitkiyi rahatlatır.
Excelsior yüksükotu çok yıllık mıdır?
Genellikle iki yıllık veya kısa ömürlü çok yıllık davranır. Birkaç çiçek sapını tohuma bırakırsanız uygun yerde yeni fideler oluşturabilir.
Yüksükotu yenebilir mi?
Hayır. Yüksükotu yalnızca süs bitkisi olarak yetiştirilmeli ve hiçbir kısmı tüketilmemelidir.
| Yaşam döngüsü | : | Çok yıllık |
| Işık | : | Tam güneş, Yarı gölge |
| Yetiştirme yeri | : | Saksı / Konteyner, Tarh / yatak |
| Çiçek rengi | : | Karışık |
| Çiçeklenme ayı | : | Haziran, Temmuz |
| İklim Kuşağı | : | 5, 6, 7, 8, 9, 10 |
